Filosofisch café

6 maart 2017 – Bastiaan Rijpkema – Weerbare democratie

Op een voor het Filosofisch café Haarlem ongewone dag de maandag verzorgt Jurist en rechtsfilosoof Bastiaan Rijpkema een inleiding over zijn boek Weerbare democratie; De grenzen van de democratische tolerantie.
In dit boek gaat Bastiaan Rijpkema op zoek naar de grenzen, bedreigingen, kansen en uitdagingen van de (hedendaagse) democratie. De auteur hanteert tolerantie als uiteindelijke toetssteen voor zijn zoektocht, waarin de denkbeelden van een groot aantal andere juristen en filosofen, alsmede enkele rechtscolleges uit deze en vorige eeuw kritisch tegen het licht worden gehouden en in elkaars perspectief gezet. Daarbij komen goede zowel als slechte uitingsvormen van democratische processen en structuren aan de orde. De auteur zelf tenslotte bepleit een permanent zelfcorrigerende vorm van de democratie als oplossing
(srichting) voor de gewenste weerbaarheid (zonder uit de bocht te vliegen) van die democratie.

Na de pauze wordt u uitgenodigd om met Bastiaan Rijpkema, en met elkaar, van gedachten te wisselen.

Bastiaan Rijpkema (1987) studeerde rechten en rechtsfilosofie in Rotterdam en Leiden. Eerder was hij medesamensteller van Bij de beesten af! Over dierenrecht en onrecht (2013) en publiceerde hij als co-auteur   Wat te doen met antidemocratische . . . → Lees meer

Filosofisch café

Zondag 2 april 2017 – Sabine Wassenberg – Kinderlogica, filosoferen met basisschoolleerlingen

Boekhandel De Vries – 14.00 – 16.00 uur         (toegang gratis)

Filosoof Sabine Wassenberg, schrijver van het boek Kinderlogica, filosoferen op een multiculturele school, vertelt iets over filosoferen en gaat een filosofisch gesprek met een groep deelnemers begeleiden. Het gaat dan om vragen als: Hoe maak je keuzes? Moet je voor iedereen respect hebben?

De bijeenkomst is voor volwassenen en kinderen vanaf 8 jaar.

Sabine Wassenberg is al bijna tien jaar lang ‘filosofiejuf’ op basisscholen in Amsterdam-West. Ze laat leerlingen denken en praten over de meest prangende onderwerpen. En wat blijkt: de logica van deze kinderen is vaak helderder en directer dan menig debat in . . . → Lees meer

Filosofisch café

Donderdag 6 april 2017 – Miriam van Reijen – Stoïcijnse levenskunst, Evenveel geluk als wijsheid

De Bibliotheek Haarlem Centrum – 20.00 uur (€5,- / niet-leden €7,50)

Stoïcijns wordt in de volksmond vaak als synoniem gebruikt voor zowel onverschillig en ongevoelig zijn, als voor passief en berustend.
Filosoof Miriam van Reijen, schrijver van het boek Stoïcijnse levenskunst, Evenveel geluk als wijsheid, laat echter zien dat het tegendeel waar is.
Miriam van Reijen (www.miriamvanreijen.nl) doceerde jarenlang aan verschillende universiteiten en hogescholen. Sinds 2010 verzorgt zij jaarlijks de basisopleiding Filosofie in de praktijk bij het ISVW. Zij heeft diverse publicaties op haar naam staan zoals Filosoferen over emoties en Spinoza – De geest is gewillig maar het vlees is sterk.

Aanmelden via: . . . → Lees meer

Filosofisch café

Woensdag 12 april 2017 – Jan Keij – Levinas in de praktijk

Filosofisch café Haarlem – 19.45 uur (€5,- / Studenten & HaarlemPas €3,-)

Filosoof Jan Keij laat in zijn boek Levinas in de praktijk. Een handleiding voor het best mogelijke helpen, privé en in de zorg, zien wat de waarde is  van de filosofie van Levinas in de praktijk van vandaag. Hij beschrijft hoe de filosofie van Levinas draait om de ethiek van het nemen van je verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van het leven van de ander.

Jan Keij studeerde tijdens zijn werk als onderwijzer filosofie aan de

Universiteit van Amsterdam. Hij promoveerde op de filosofie van Levinas en geeft cursussen voor onder andere werkers in de gezondheidszorg. Hij

publiceerde ook: Kierkegaard anders gezien en Nietzsche als opvoeder.

Lees hier een impressie van . . . → Lees meer

Filosofisch café

Vrijdag 14 april – Coen Simon – Oordeel zelf. Waarom niemand hetzelfde wil en iedereen hetzelfde doet.

Boekhandel De Vries – 16.00 – 17.00 uur         (toegang gratis)

Filosoof Coen Simon vertelt over zijn nieuwste boek waarin hij betoogt dat we dan wel vrijheid van meningsuiting hebben, maar dat onze opinie makkelijk beïnvloedbaar is. Hij geeft ons handvatten om ons eigen oordeelskracht te behouden.

Coen Simon is een Nederlandse filosoof met een oorspronkelijke blik die  graag over de paradoxen en clichés in het dagelijkse leven schrijft. Coen Simon schreef reeds tien boeken en publiceerde o.a. in Trouw, Filosofie Magazine en de Correspondent. Hij won de Socrates Wisselbeker in 2012 voor het boek En toen wisten we alles, en schreef in 2013 het essay voor
de Maand van de Filosofie.

Aanmelden via:  . . . → Lees meer

Filosofisch café

Woensdag 26 april 2017 – Joke Hermsen – Mystiek & Melancholie

Filosofisch café Haarlem – 19.45 uur (€5,- / Studenten & HaarlemPas €3,-)

Op woensdag 26 april verzorgt Filosoof Joke Hermsen, de schrijver van het essay van de Maand van de Filosofie, een filosofische dialoog met Filosoof en dichter Henk van der Waal.

In deze dialoog waarbij het publiek van harte wordt uitgenodigd om mee te discussiëren met de ontmoeting van twee boeken. Het essay van de Maand van de Filosofie: Melancholie in tijden van onrust van Joke Hermsen en Mystiek voor goddelozen van Henk van der Waal.

Of het nu is omdat we het zo druk hebben, een andere weg inslaan of aan het begin staan van een nieuwe levensfase, soms worden we overvallen door een gevoel van melancholie. In deze dialoog wordt onderzocht hoe het mystieke zich schuilhoudt in de diepte van de melancholie en ontdekken dat de ervaring van dit mystieke onze melancholie vruchtbaar kan maken voor ons eigen leven zonder haar te negeren of weg te drukken.

In haar essay, getiteld Melancholie in tijden van onrust, onderzoekt Joke Hermsen het kantelpunt waarop de mens nog net over voldoende moed, daadkracht en . . . → Lees meer

Filosofisch café

Marjan Slob – Hersenbeest

Impressie van de bijeenkomst van het Filosofisch Café Haarlem op 18 januari  2017

Op deze avond hield Marjan Slob een inleiding voor ruim 100 aanwezigen over haar essay Hersenbeest, Filosoferen over het brein en de menselijke geest.
Marjan Slob is filosoof, schrijver, recensent en columnist van de Volkskrant. Daarnaast werkt zij voor publieke organisaties zoals het Rathenau Instituut, de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid en het Planbureau voor de Leefomgeving.

Marjan Slob begon haar inleiding met een foto van Rineke Dijkstra, een strandportret van een puber. Het meisje komt onbeholpen over en je vraagt je af wat er in haar omgaat. En dat was de aanleiding voor Marjan Slob om dit essay, als persoonlijk verhaal, te schrijven. Wie ben ik als mens? Dit is één van de grote vragen die Marjan Slob al lang heeft geïntrigeerd en die vragen hebben haar op een zoektocht gezet naar verdere duiding. Psychologie, filosofie en religie zijn (wetenschaps)gebieden die zich al honderden jaren met deze vraag bezighouden. Maar sinds kort is ook de hersenwetenschappen zich in deze arena gaan begeven. Met een objectieve pretentie kondigen zij aan dat zij kunnen vertellen wat het is om een mens te zijn.

Marjan Slob vroeg zich al gelijk af hoe die objectieve pretentie . . . → Lees meer

Filosofisch café

14 september 2016 – Paul Cliteur – Vrijheid van meningsuiting

Wat kan/mag je allemaal zeggen? Mag je alles zeggen wat je denkt? Is de vrijheid van meningsuiting veranderd in de afgelopen periode? Deze en andere vragen over dit actuele thema bespreekt Paul Cliteur graag met u.

Paul CliteurPaul Cliteur (1955) is hoogleraar Encyclopedie van de rechtswetenschap. Hij schreef (met Dirk Verhofstadt) Het Atheïstisch Woordenboek (2015). Hij houdt zich bezig met de verhouding staat en religie, dilemma’s van de multiculturele samenleving en met vrijheid van expressie. Ook houdt hij regelmatig een pleidooi voor dierenrechten en analyseert hij de religieuze bronnen van het hedendaags terrorisme.

Lees hier een impressie van . . . → Lees meer

Filosofisch café

5 oktober 2016 – René ten Bos– Bureaucratie is een inktvis

Waarom is iedereen tegen bureaucratie en krijgen we toch steeds meer bureaucratie? Bureaucratie is in zekere zin de ecologie van de moderne mens. Ze vormt ons en bepaalt wie we zijn, maar ze bedreigt ons ook. Bureaucratie, zo blijkt, is door-en-door menselijk en tegelijkertijd zet ze onze menselijkheid steeds weer op het spel.

Rene ten BoschRené ten Bos (1956) is hoogleraar filosofie aan de Faculteit der Managementwetenschappen, Radboud Universiteit. Hij is auteur van onder meer Water. Een geofilosofische geschiedenis (2014) en Bureaucratie is een inktvis (2015). Het eerste boek werd genomineerd voor de ECI Literatuurprijs. Het tweede boek won de Socrates Wisselbekerprijs. Ten Bos is tevens columnist van Het Financieele Dagblad.

Lees hier een impressie van . . . → Lees meer

Filosofisch café

23 november 2016 – Maarten van Buuren – Erfenis zonder testament. Filosofische overwegingen bij de 10 geboden

Hebben de 10 geboden ons vandaag nog iets te zeggen? Maarten van Buuren is in Erfenis zonder testament samen met Hans Achterhuis op zoek gegaan naar eigentijdse antwoorden op oeroude vragen. Daarbij maken ze gebruik van de inzichten van grote filosofen – van Spinoza tot Nietzsche, van Locke tot Arendt – die de problematiek vanuit een onverwacht perspectief belichten. Met hun diepgang en eruditie weten de auteurs nieuwe dimensies in de tien geboden te openen.

Maarten van BuurenMaarten van Buuren is emeritus hoogleraar Franse literatuur aan de Universiteit Utrecht, essayist en schrijver in opiniebladen.

(lees hier een recensie van het boek dat ten grondslag ligt aan deze avond)

Lees hier een impressie van . . . → Lees meer

Filosofisch café

18 januari 2017 – Marjan Slob – Hersenbeest. Filosoferen over het brein en de menselijke geest

Hoe kan een mens zichzelf en zijn wonderlijke plek in de natuur begrijpen? Aan het begin van de eenentwintigste eeuw zoeken we het antwoord op die vraag vooral in de hersenwetenschappen. De samenleving ziet hersenwetenschap op dit moment als leverancier van het ware, wetenschappelijke verhaal van de mens. Klassieke filosofische begrippen als vrijheid, bewustzijn, beslissen en ‘het zelf’, krijgen zo een spannende twist. In Hersenbeest laat filosoof Marjan Slob zien wat er mooi en opwindend is aan hersenwetenschap. Zij belicht ook waar die wetenschap stuit op de grenzen van haar kunnen – soms zelfs zonder dat zelf in de gaten te hebben.

Marjan SlobMarjan Slob (1964) is filosoof en schrijver. Zij werkt voor publieke organisaties zoals het Rathenau Instituut, de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid, de staf Deltacommissaris en het Planbureau voor de Leefomgeving. Marjan Slob is recensent en columnist van de Volkskrant.

Lees hier een impressie van de avond.

Foto: . . . → Lees meer